Diakritiske teikn

Steffen fatta interesse for dette temaet forleden dag, og bad meg skrive eit innlegg på bloggen min om det. No er eg sjuk og har tid til det.
All informasjonen er henta frå Wikipedia.

Diakritiske teikn er spesielle merke plassert over eller under ein bokstav. På norsk vert det ikkje rekna som eigne bokstavar når ein bokstav får eit diakritisk teikn over seg.

Lat oss starte med akutt aksent:
Akutt aksent er også kjent som høgreaksent og ser slik ut: ´. På norsk vert han brukt særleg for å markere at ei staving har sterkt trykk. Han vert i hovudsak brukt i framandord, særnamn og framande geografiske namn for å vise kvar trykket skal vere. Norske døme er: allé, diaré, kafé, komité, moské, São Tomé, Thomas André, fór (preteritum av å fare) med meire (meiré?).

Så har vi grav aksent:
Grav aksent er også kjent som venstreaksent eller gravisteikn og ser slik ut: `. Eit gravisteikn over ein "e" (è) vert i følgje fransk rettskriving verte uttalt "æ". På norsk vert venstreaksenten brukt i nokre framandnamn, i adverbet "òg", den franske preposisjonen "à" og i nokre andre samanhengar. Norske døme er: òg, fòr (som i dyremat), Genève, à kroner, vis-à-vis, crème fraîche med meire. (Du skjønnar du har skrive feil når Thomas André blir Thomas Andræ).

À propos crème fraîche; her er vi vitne til cirkumfleks i tillegg til grav aksent. Cirkumfleks vert også kalla "møne": ^. På norsk viser han til lukka uttale. Andre døme: entrecôte, château og entrepôt.

Kva meir? Tja... Vi har jo tødlane: ¨. Tøddelen viser at ein vokal vert gjort heilt eller delvis lik ein annan vokal, og blir mykje brukt i tysk. På norsk har vi døme som Düsseldorf og gründer.

Sikkert ikkje alle som opplever dette som veldig interessant, men no har iallfall herr og fru Wiken gjort litt for å opplyse det norske folk. Take it or leave it. Eg skjønnar nok stort sett kva du meiner uansett, og det er jo det viktigaste. Men hugs at språk er kultur, og kultur er identitet! (Den siste var frå språkstudenten i meg).